رانندگی در ترافیکهای سنگین شهری، بهاندازه کافی کلافهکننده هست؛ حالا تصور کنید هر بار که پا روی کلاچ میگذارید، یک لرزش ریز یا درشت زیر پای خود حس کنید. این لرزش پدال نه تنها لذت رانندگی را از بین میبرد، بلکه زنگ خطری است که نشان میدهد سیستم انتقال قدرت خودروی شما دچار مشکل شده است.
در این مقاله تخصصی از سایت غربیلک، قصد داریم تمام دلایل لرزش پدال کلاچ را از سادهترین قطعات مثل سیم کلاچ تا پیچیدهترین بخشها مثل فنر خورشیدی بررسی کنیم. اگر شما هم با این مشکل دست و پنجه نرم میکنید، تا پایان با ما همراه باشید.
سیستم کلاچ چگونه کار میکند؟
قبل از عیبیابی، باید بدانید که کلاچ واسطه میان موتور و گیربکس است. وقتی پدال را فشار میدهید، اتصال موتور با گیربکس قطع میشود تا بتوانید دنده را عوض کنید. هرگونه ناهماهنگی در این قطعات صلب و دوار، خود را به صورت لرزش پدال نشان میدهد.

لرزش پدال ناشی از دیسک و صفحه
شایعترین دلیل لرزش، مربوط به مجموعه دیسک و صفحه کلاچ است. این قطعه مصرفی است و به مرور زمان دچار فرسودگی میشود.
الف) تمام شدن لنت صفحه کلاچ
وقتی لنت روی صفحه کلاچ تمام میشود یا به اصطلاح به «پرچ» میرسد، اصطکاک لازم بین صفحه و فلایویل ایجاد نمیشود. این عدم درگیری کامل، باعث میشود صفحه روی فلایویل سُر بخورد و شما لرزش پدال را به وضوح حس کنید.
ب) داغ کردن دیسک و صفحه
ترافیکهای طولانی و نیمکلاچ گرفتنهای مداوم باعث داغ شدن شدید دیسک میشود. در این حالت، سطح دیسک صیقلی یا اصطلاحاً «شیشهای» میشود. دیسک شیشهای نمیتواند به درستی به صفحه بچسبد و لرزشهای شدیدی را به پدال و حتی اتاق خودرو منتقل میکند.
خرابی فنر خورشیدی دیسک
فنر خورشیدی وظیفه دارد فشار لازم را به صفحه کلاچ وارد کند تا به فلایویل بچسبد.
- تغییر فرم: اگر شاخکهای فنر خورشیدی در اثر حرارت یا ضربه تغییر شکل دهند، فشار به صورت یکنواخت توزیع نمیشود.
- شکستگی: شکستن حتی یکی از شاخکها باعث میشود هنگام فشردن پدال، کلاچ به صورت “پلهپله” آزاد شود که نتیجهای جز لرزش زیر پا ندارد.

لرزش پدال و نقش سیم کلاچ
بسیاری از رانندگان تصور میکنند لرزش همیشه مربوط به داخل گیربکس است، اما گاهی مشکل از سیم کلاچ است.
- خشک شدن سیم: اگر روکش سیم کلاچ پاره شود و گرد و غبار به داخل آن نفوذ کند، سیم به سختی حرکت میکند. این حرکتِ “گیردار” باعث میشود پدال هنگام بالا آمدن لرزش داشته باشد.
- رگلاژ نبودن: تنظیم نبودن سیم کلاچ (بیش از حد سفت یا شل بودن) باعث میشود کلاچ در نقطه درستی درگیر نشود و لرزش ایجاد کند.
فلایویل (Flywheel)؛ آینه سیستم کلاچ
فلایویل قطعه فلزی سنگینی است که صفحه کلاچ روی آن مینشیند. اگر فلایویل به دلایلی مثل تاب برداشتن یا خط و خشهای عمیق صدمه ببیند، لرزش پدال حتمی است.
نکته حرفهای: هنگام تعویض دیسک و صفحه، حتماً تعمیرکار باید سطح فلایویل را بررسی کند. در بسیاری از موارد، لرزش بعد از تعویض کلاچ نو به دلیل تراش نخوردن یا تعویض نشدن فلایویل معیوب است.

بلبرینگ کلاچ و دو شاخه کلاچ
اگر هنگام فشار دادن پدال کلاچ صدای جیرجیر میشنوید و همزمان لرزش حس میکنید، مشکل از بلبرینگ کلاچ است. بلبرینگ فرسوده نمیتواند به نرمی روی شفت حرکت کند. همچنین، اگر “دوشاخه کلاچ” که بلبرینگ را حرکت میدهد دچار خمیدگی یا شکستگی جزئی شود، توازن سیستم به هم میخورد.
دستهموتورها؛ لرزشی که اشتباه گرفته میشود!
گاهی اوقات سیستم کلاچ کاملاً سالم است، اما خرابی دستهموتورها باعث میشود لرزشهای موتور هنگام درگیر شدن کلاچ به اتاق و پدال منتقل شود. اگر دستهموتور پاره شده باشد، موتور در جای خود تکانهای عرضی میخورد که راننده آن را به صورت لرزش در لحظه حرکت (نیمکلاچ) حس میکند.
چگونه تشخیص دهیم مشکل از کجاست؟
برای اینکه متوجه شوید علت لرزش پدال خودروی شما کدام قطعه است، این تستها را انجام دهید:
- لرزش در لحظه شروع حرکت: احتمالاً از دیسک و صفحه یا فلایویل است.
- لرزش در سرعتهای بالا: احتمالاً مربوط به نابالانسی فلایویل یا دستهموتورهاست.
- لرزش همراه با صدا در حالت خلاص: نشانه قطعی خرابی بلبرینگ کلاچ است.
- سفت بودن پدال همراه با لرزش: سیم کلاچ باید تعویض یا روغنکاری شود.
عواقب نادیده گرفتن لرزش پدال
نادیده گرفتن این مشکل میتواند هزینههای شما را چندین برابر کند:
- آسیب به گیربکس: لرزش مداوم باعث خرابی بلبرینگهای داخل گیربکس میشود.
- بریدن پلوس: لرزشهای شدید در لحظه حرکت به پلوسها فشار آورده و ممکن است باعث بریدن آنها شود.
- خستگی راننده: سفت بودن و لرزش پدال در درازمدت باعث زانو درد و خستگی مفرط میشود.
نتیجهگیری و جمعبندی
لرزش پدال کلاچ پیامی از سوی خودروی شماست که نباید آن را پشت گوش بیندازید. از یک تنظیم ساده سیم کلاچ گرفته تا تعویض کامل کیت کلاچ، تشخیص درست میتواند از هزینههای اضافی جلوگیری کند. همیشه سعی کنید از قطعات باکیفیت و استاندارد استفاده کنید، چرا که قطعات تقلبی بدنه و موتوری خود عامل اصلی لرزشهای نامتعارف هستند.
نیاز به قطعه دارید؟ ما در کنار شما هستیم!
اگر بعد از بررسی متوجه شدید که زمان تعویض دیسک و صفحه، سیم کلاچ یا سایر قطعات بدنه و برقی خودرویتان فرا رسیده است، نگران نباشید.
در فروشگاه غربیلک، ما بهترین قطعات یدکی را با ضمانت اصالت و قیمت کارخانه برای شما فراهم کردهایم.
مقالات مرتبط:
- خرابی جلوبندی و تأثیر آن روی ایمنی خودرو
- تحلیل مهندسی لنت ترمز خودرو: ساختار، عملکرد و راهنمای انتخاب بهینه
بیشتر بخوانید:
- پلوس خودرو؛ بازوان متحرکی که چرخها را به حرکت درمیآورند
- فرمان خودرو چرا لق میزند؟ راهنمای تخصصی عیبیابی و رفع لقی غربیلک فرمان